pixel - مقایسه دو تانک اکراینی تی-۶۴ بولات و تی ۸۴ اپلودکشور اکراین سالهای طولانی در زمینه توسعه و تولید محصولات زرهی و تانکهای اصلی میدان نبرد جزو پیشگامان و تولید کنندگان برتر بشمار می اید در زمان اتحاد جماهیر شوروی که این کشور یکی از جهموری های ان بود اکراین جزو مناطق صنعتی شوروی بشمار می امد و اکثر صنایع عمده نظامی شوروی مانند صنایع زرهی و حوضچه های کشتی سازی نظامی این کشور در این جمهوری ایجاد گردیده بود که پس از فروپاشی در این جمهوری به میراث گذاشته شد و بی اغراق میتوان گفت بعد از شوروی بخش عمده ای از توانایی های تولید جنگ افزار شوروی در این کشور بجا ماند که با توجه به ارتش کوچک اکراین این کشور توان بهره گیری از این ظرفیت و توان بالقوه را نداشت

لذا بعد از فروپاشی بخشی از این صنایع تغییر کاربری داده و به تولید تجهیزات مهندسی و غیر نظامی اختصاص یافت و بخش دیگری نیز تعطیل و تولیدات انها متوقف ماند و در این میان تنها صنایع تولیدات نظامی به تولید خود ادامه دادند که موفق به دستیابی به بازار خارجی و صادرات گردیدند

در این میان این صنایع کارخانجات زرهی و تانک سازی از جایگاه ویژه و برجسته ای برخوردار بودند چه در زمان شوروی سابق که این جمهوری سازنده گروهی از بهترین تانکهای اصلی میدان نبرد و معروف مانند تی -۳۴ ؛ تی – ۶۴ و تی ۸۰ که در زمان خود جزو بهترین محصولات زرهی جهان و ستون فقرات زرهی شوروی را تشکیل میدادند و چه در زمان بعد از فروپاشی شوروی

در سالهای بعد از جنگ دوم و جنگ سرد همواره استراتژی زرهی شوروی استفاده از دو تانک در کنار یکدیگر در یگان های زرهی بود و لشکر های زرهی بصورت معمول و متداول از یک تانک قدرتمند و پیچیده گرانقیمت در کنار یک تانک ساده تر ارزانتر و پرتیراژ تر که مثال ان استفاده از تانک تی ۶۴ بعنوان تانک برتر در کنار تانک تی ۶۲ بعنوان تانکی ارزانتر ساده تر و با تیراژ بالا و یا استفاده همزمان از تی ۸۰ بعنوان یک تانک قدرتمند و گرانقیمت در کنار تی ۷۲ بعنوان تانکی ساده تر ارزانقیمت و پر تیراژ

و همواره در طی دوران شوروی تانکهای توانمند و برتر این کشور مانند تی ۶۴ و تی ۸۰ در صنایع ماشین سازی خارکف  در جمهوری اکراین طراحی و تولید میگردید

پس از فروپاشی نیز این جمهوری با تجربه بالا و گرانبهایی که در صنایع تانک سازی داشت اقدام به طراحی و تولید تانک اوپلوت ام بعنوان یکی از بهترین محصولات زرهی و ۱۰ تانک برتر دنیا نمود .در این میان پس از فروپاشی شوروی اکراین با انبوه تانکهای تی ۶۴ بجا مانده از شوروی که در این جمهوری مستقر بودن مواجه بود که بیش از ۵۰۰۰ دستگاه بالغ میگردید

تانک تی ۶۴ در زمان ساخت تانکی بسیار مدرن و توانمند چه از لحاظ حفاظت و چه برخورداری توان اتش بالا بود. این تانک اولین تانک شوروی بود که از سامانه گلوله گذار اتوماتیک و توپ ۱۲۵ میلیمتری بهره میبرد و زره توانمندنیز حفاظت فوق العاده به ان داده بود که در زمان ساخت تا سالها بهترین تانک جهان بحساب می امد و در غرب رقیبی که از توانایی مشابهی برخوردار باشد وجود نداشت

البته با گذشت زمان و پیشرفت سلاحهای ضد زره و جنگ افزارهای دیگر تانک تی ۶۴, تا حدودی از چشم افتاده بود و فاقد توانایی های قبل بود

اکراین پس از استقلال تصمیم به ارتقایی سطح بالا و عرضه این تانک جهت صادرات گرفت و نسخه T – 64 BM  Bulatرا توسعه داد که با ارتقاهای انجام گرفته نسخه ای بسیار توانمند و کارا میباشد که در کنار اوپلوت ام ام دو تانک موجود اکراین جهت بازار صادرات را تشکیل میدهند

لازم به ذکر میباشد تفکر و دلیل طراحی تانک تولید جنگ افزاری بود که ازتوان اتش بالا برای پشتیبانی از نیروهای خودی و همچنین تحرک بالا جهت جابجایی سریع و حمله و تصرف مواضع دشمن در حالیکه حفاظت قابل قبول و بالایی از خدمه و سرنشینان فراهم میکند بوده

در ادامه به معرفی کامل و بررسی هر دو تانک اکراینی میپردازیم.

معرفی و بررسی T-64 BM bulat 

t64bm bulat - مقایسه دو تانک اکراینی تی-۶۴ بولات و تی ۸۴ اپلود

تانک تی ۶۴ بی ام بولات نسخه ارتقا یافته و بروز شده تانک تی ۶۴ است که توسط دفتر ( KMDB ) توسعه یافته

داستان طراحی  تی 64 به  اواخر دهه 1950 بر میگردد زمانی که روسها به دنبال جایگزینی مناسب برای تانک تی 54 می  گشت که در حین حال برتر از تی ۶۲ نیز باشد و از ان گذشته بتواند برتری زرهی شوروی را در مقابل کشورهای غربی که تانکهای توانمندی چون چیفتن و ام ۶۰ را توسعه داده بودند حفظ کند طراحی تانک جدید به دفتر طراحی در خارکوف اکرایین داده شد.

تیم طراحی کی بی ام 60 کار را در خارکف اکرایین اغاز کرد و پس از ساخت چند پیش نمونه با توپ ۱۲۰ م م در حالیکه تانک جدید برتر از تی – ۵۵ بود ولی مورد پسند فرماندهان روسی قرار نگرفت تا تیم طراحی بدنبال توسعه طرح بهتری برود ،نسخه بعدی که توسط دفتر طراحی توسعه یافت دارای یک توپ115 م م 2 ای 21 بود که برای اولین بار از سامانه گلوله گذاری خودکار در توسعه ان استفاده شده بود که از ویژگی های ان تعداد خدمه برجک را به2 نفر کاهش میداد.

این نمونه از موتور 700 اسب بخاری نیرو میگرفت و خیلی از فن اوری ها را درخود جاداده بود که برای اولین بار استفاده میشد برای نمونه بجز سامانه گلوله گذار که برای اولین بار استفاده میشد در بخش حفاظت نیز از یک زره ترکیبی کامپوزیت بهره می برد که اولین بار بود در تانک های روسی دیده میشود

زره تانک ترکیبی بود از  یک لایه الومینیوم محافظت شده بین دو لایه فولادی بود که از دو لایه لاستیک بین لایه های  فولادی تقویت شده بود که ویژگی وجود لاستیک در لایه زره شوک ناشی از انفجار مهمات شدیدالانفجار را میگرفت و از فروپاشی زره در داخل و ایجاد ترکش داخلی از بدنه زره جلوگیری می نمود

تانک جدید کارایی فوق العاده ای داشت و دارای برتری چشمگیری نسبت به دیگر تانکهای تولیدی داشت و این نمونه وارد خط تولید شد و تی 64 نام گرفت ولی پس از تولید تعداد محدودی نسخه تی ۶۴ ای وارد خط تولید شد که از توپ ۱۲۵ م م بهره میبرد ،تی 64 ای دارای وزن  42 تن بودکه با توجه به دارا بودن سیستم بارگزار اتوماتیک دارای سه خدمه بود ، راننده در جلوی تانک قرار داشت و توسط  سه پیرسکوپ به بیرون دید داشت که پیرسکوپ مرکزی  در جلو دارای چشمی دید شبانه بود و فرمانده و توپچی در برجک قرار داشتند که فرمانده در سمت راست و توپچی در سمت چپ و توپ در میان انها که این مسئله تبدیل به استاندارد  برای تمامی تانک های روسی  بعد از تی 64 شد.

توپچی دارای یک سایت هدفگیری روزانه بود که دارای برد کشف هدف تا 2000 متر بود و توان درگیر در روز به 1300 تا 1500متر میرسید  و همچنین دارای یک سایت اتش شبانه بود که دارای  برد موثر 1300 متر در شب برای دید بود همچنین تانک  یک مسافت یاب نوری با برد موثر 1500 متر دارا بود.

در بخش حفاظت همانطور که توضیح داده شد دارای زرهی ترکیبی بود که شامل یک لایه پشم  شیشه بین دو لایه فولاد بود که  توسط دو لایه لاستیکی برای دفع  گلوله های (HESH) بسیار موثر بود ،همانطور که توضیح داده شد تانک از توپ ۱۲۵ میلیمتری مجهز به گلوله گذار خودکار و خشاب چرخفلکی بود که در تانکهای بعدی تولید شوروی تبدیل به یک استاندارد شد

بعنوان سلاح ثانویه یک مسلسل 7.62 م م با 1200 گلوله و جهت دفاع هوایی نیز یک مسلسل 12.7 م م بر روی برجک که توسط فرمانده شلیک میشد با 300 گلوله است.این تانک در زمان شوروی دارای نسخه های زیادی بود ولی یکی از بهترین نسخه های این تانک که در واقع نسخه ارتقا یافته تی 64 بی است نسخه بی ام میباشد که توسط اکراین توسعه یافت ،این ارتقا شامل موارد زیر میباشد:

در بخش اتش توپ 2A46M-1 جایگزین توپ قبلی گردیده  که باعث افزایش توان و برد اتش توپ اصلی گردیده و قدرت کشندگی توپ را افزایش داده است

این نسخه داراِی یک لودر خودکار است و برد اتش مفید توپ ۱۵۰۰ متر است اما خزانه مهمات و توپ اصلی با مهمات  9k119 و AT-11sniper سازگار است که تا فاصله ۵۰۰۰۰ متری توان اتش مستقیم ضد تانک را دارد

سلاح ثانویه این تانک یک تیربار ۷/۶۲ کواکسیال هم محور با توپ اصلی و سلاح ضد هوایی ان تیربار ۱۲/۷ میلی متری کنترل از راه دور میباشد

در بخش پیشرانه تانکهای سری تی ۶۴ بولات مجهز به یک موتور دیزل با قدرت ۱۰۰۰ اسب بخاری 5TDFM است که برد ان را به ۳۸۵ کیلومتر میرساند وزن تانک تی ۶۴ بی ام  ۴۵ تن میباشد و حداکثر سرعت برای این تانک ۵۵ کیلومتر بر ساعت میباشد

تانک از زره واکنشی مدولار جدید Nozh بهره میبرد که  حفاظت قابل قبولی را برای تانک بهمراه می اورد

برخی از ویژگی های تانک تی ۶۴ بولات به این شرح میباشد

 

وزن تانک : ۴۵ تن

تعداد خدمه : ۳ نفر

سلاح اصلی : توپ ۱۲۵ م م 2A 46 M

برد موثر توپ : ۱۵۰۰ متر

برد موثر با موشک لوله پرتاب : ۵۰۰۰ متر

پیشرانه : موتور دیزل با توان ۸۵۰ اسب بخار

حداکثر برد ۳۸۵ ک م

حداکثر سرعت : ۵۰ کیلومتر در جاده

نسبت رانش به وزن : ۱۸/۹ تن

دمای قابل تحمل: 40- تا ۵۵+

میزان شیب جانبی : ‘۲۵

عبور از گودال : ۲/۸۵متر

مانع عمودی : ۰/۸ متر

توان عبور از عمق اب بدون اماده سازی : ۱/۸ متر

توان عبور از عمق اب با اماده سازی :  ۵ متر

——————————————————————-

معرفی و بررسی تانک تی ۸۴ اوپلوت بی ام

oplot m - مقایسه دو تانک اکراینی تی-۶۴ بولات و تی ۸۴ اپلود

در حالیکه بولات یک نسخه ارتقا یافته و بروز شده از تانک تی ۶۴ میباشد و نه یک نسخه تازه تولید در مقابل اوپلوت ام بی ام نسل جدیدی از تانکهای اصلی میدان نبرد میباشد که داستان طراحی ان به اوایل فروپاشی شوروی برمیگردد

همانطور که در اول مقاله توضیح دادیم اکرایین در زمان شوروی محل تولید پیشرفته ترین تانکهای شوروی یعنی تی ۶۴ و تی ۸۰ بود

تی ۸۰ خود فرزند تی ۶۴ به حساب می امد.

تی ۸۰  اولین  تانک روسها با موتور توربین گازی بود ولی به دلیل هزینه بالای این نوع موتور ، شوروی  دست به توسعه نسخه جدید با نام تی ۸۰ یو دی زد این نسخه مشهورترین نسخه تی ۸۰ بود که دارای موتور دیزل ۱۰۰۰ اسب بخاری بود بعد از فروپاشی شوروی اکرایین اقدام به تولید و صادرات این تانک کرد و در سال ۱۹۹۶  پاکستان ۳۲۰ عراده تی ۸۰ یو دی را به اکراین سفارش داد ولی با شکایت روسها مبنی بر اینکه تی ۸۰ تانک روسی است و اکرایین حق تولید ان را ندارد اکرایین به دنبال تولید یک نسخه با نام جدید رفت و چون اکثر قطعات تی ۸۰ در روسیه تولید میشد و روسها از تحویل قطعات خود داری نمودند اکراین تلاش نمود نسخه جدید کاملا بومی باشد که در نهایت با نام تی ۸۴ اوپلوت ام در خط تولید رفت.

در بخش الکترونیک اوپلوت ام دارای تجهیزات کاملا دیجیتال میباشد که توسط دفتر طراحی ماشین سازی موزوروف توسعه یافته و تجهیز گردیده است.

اوپلوت ام نسخه پیشرفته تر و بروز سری تانکهای تی ۸۰ ساخت شوروی میباشد.این تانک در ابزار فرامین و تجهیزات کنترل اتش و دقت در هدفگیری و میزان کشندگی تانک پیشرفت بسیاری داشته است و از تجهیزات با اعتمادپذیری بالاتری بهره میبرد

در بخش پیشرانه تانک oplot BM از موتور TD-26 که یک موتور ۶ سیلندر است با توان ۱۲۰۰۰ اسب بخار بهره میبرد.حداکثر برد تانک ۴۵۰ کیلومتر است و حداکثر سرعت تانک ۷۰ کیلومتر بر ساعت در جاده میباشد.

وزن کامل تانک ۵۱ تن میباشد از دیگر ویژگیهای تانک و و برتری ها نسبت به تی ۸۰ شامل سیستم یکپارچه کنترل اتش تانک سیستم اطفای حریق اتوماتیک و افزایش مهمات قابل حمل میباشد

از تجهیزات کابین دستگاههای دید در روز و شب جهت راننده و فرمانده ؛ سیستم محافظ و تمیزکننده پنو‌ماتیک برای پریسکوپ ها و تجهیزات دید در بدنه و برجک تانک ؛ سیستم ناوبری و جهت یابی ماهواره ای ؛ دستگاههای ارتباطی و نقشه خوان ماهواره ای رادیو وی اچ اف و یو اچ اف برای فرمانده سیستم ارتباط داخلی خدمه میباشد.

این تانک توان انجام طیف گسترده ای از ماموریت های رزمی را در شرایط مختلف اب و هوایی و شرایط محیطی در محدوده دمای ۴۰- تا۵۵+ درجه سانتیگراد و رطوبت تا ۹۸ درصد و مناطق صحرایی و با گرد وغبار بالا را دارد.

زره این تانک از نوع زره واکنشگر داپلت است ، این زره نسبت به سری کنتاکت دو ویزگی متفاوت دارد، یکی این که با زاویه خاصی قرار میگیرد که بخش از صفحه زره دیگ را میپوشاند. در اینجا به دلیل به وجود امدن یک بخش مشترک باعث میشود دولایه در این قسمت ایجاد شود که در صورت نفود به اولی، دومی واکنش میدهد.
یکی اینکه در زره کنتاکت در بین دو صفحه مواد منفجره وجود دارد که در صورت برخورد مهمات به صفحه کنتاکت،ماده منفجره درونش انرژی خود را ازاد میکند. اما در داپلت چندین خرج وجود دارد.

در خرج گود یک تکه  مخروطی (یا اشکال شبیه مخروط) که از جنس فلز(معمولا مس) وجود دارد سپس مواد منفجره جای دارد. با منفجر شدن مواد فلز مخروطی تبدیل به حالتی از جامد و مایع(چیزی بین جامد و مایع همچون خمیر) تبدیل میشود که حاوی تکه های فلز هست و با سرعت قابل توجه ای به زره برخوردو ان را میشکافد.

اما خرج گود در داپلت چگونه کار میکند؟؟

در داپلت در صورت برخورد مهمات به زره باعت انفجار مواد منفجره خرج گود میشود در نتیجه فلز مخروط همانطور که در بالا اشاره شد عمل میکند اما به جای نفوذ در زره باعث خورد شدن مهمات (پرتابه دشمن) میشود( یا حداقل از نیروی مهمات کم میشود).
به این ابتکار متخصین اکراینی خرج گود در برابر خرج گود نیز میگویند.

البته این را خاطر نشان باید کرد که این زره های،واکنشی در برابر هر مهماتی همچون کالیبر های زیر  20 م م و یا 30 م م فعال نمیشوند که البته این یک مزیت است.(گرچه مهمات 30 م م خاصی وجود دارد که توانایی چنین کاری را دارند اما خاص هستند)

برخی ویژگی های تانک اوپلوت  بی ام به شرح زیر میباشد

وزن : ۵۱ تن

خدمه : ۳نفر

سلاح اصلی : توپ ۱۲۵ میلی متری KBA-3

برد مفید توپ : ۲۱۰۰ متر

برد توپ با موشک لوله پرتاب : ۵۰۰۰ متر

پیشرانه : دیزل ۱۲۰۰ اسب بخاری

حداکثر برد : ۴۵۰ کیلو متر

حداکثر سرعت : جاده ۷۰ کیلومتر

رانش به وزن : ۲۴/۷ تن

شیب جانبی : ‘۲۵

عبور از چاله : ۲/۸۵

مانع عمودی : ۰/۸ متر

عمق قابل عبور از اب بدون اماده سازی : ۱/۸ متر

عمق قبل عبور با اماده سازی : ۵ متر

قیمت تقریبی هر دستگاه تانک اوپلوت ام ۶ میلیون دلار و هر دستگاه تانک بولات ۱/۴ میلیون دلار میباشد.